Mag een baby tonijn? Af en toe wel, ook uit blik

Je maakt tonijnsalade voor de lunch en vraagt je af of je baby daar een hapje van mee kan eten. Dat kan een enkele keer: goed gegaarde vis past vanaf de eerste hapjes, en dat geldt ook voor een hapje tonijn. Alleen is tonijn niet de soort die elke week de visdag vult.

Tonijn staat namelijk op de lijst met vis die zwangeren wordt afgeraden, vanwege verhoogde gehaltes schadelijke stoffen zoals dioxine, kwik of PFAS. Die lijst is voor zwangeren geschreven, en de reden erachter telt voor een klein kind ook: het weegt weinig, dus dezelfde hap vis levert per kilo lichaamsgewicht meer van die stoffen op dan bij jou. Het advies voor jonge kinderen is daarom afwisselen tussen vissoorten, en dan ligt een soort van die lijst niet voor de hand als vaste keuze.

Hieronder staat hoe dat zit voor verse tonijn en voor tonijn uit blik, hoeveel vis er per week past, en welke soorten zich beter lenen voor de vaste visdag. Alles over vis in het algemeen, van graten tot gerookte zalm, staat in wanneer mag een baby vis.

Verse tonijn

Tonijn valt bij het Voedingscentrum onder de magere vis, met minder dan 5 procent vet, net als kabeljauw en schelvis. Aan de voedingswaarde ligt het dus niet: tonijn levert net als andere vis eiwit, en vet zit er van zichzelf weinig in.

Het punt zit in wat er door milieuvervuiling in vis kan zitten: kleine hoeveelheden methylkwik, dioxines, PCB’s en PFAS. In tonijn zijn die gehaltes verhoogd, en daarom staat de soort in het rijtje dat zwangeren beter kunnen laten staan, samen met onder meer makreel, paling en sardine. Voor een klein kind is dat een reden om tonijn hooguit af en toe te geven.

Geef je een keer verse tonijn, gaar hem dan door en door en prak hem fijn, zoals bij elke vis voor een baby. Een tonijnsteak wordt in veel recepten kort gebakken en blijft dan vanbinnen rauw; voor een baby gaar je de vis helemaal, tot hij niet meer glazig is. Rauwe vis blijft eraf, ook na het eerste jaar, en sushi met tonijn valt daar ook onder.

Tonijn uit blik: op water of op olie

Tonijn uit blik kan een enkele keer meedoen, op water en op olie allebei; let daarbij op het zout. Vis uit blik is volgens het Voedingscentrum net zo goed als verse vis, en diepvriesvis ook. Voor de vraag hoe vaak tonijn past, telt de soort: tonijn uit blik blijft tonijn, dus ook hier kies je de meeste weken iets anders.

Het verschil tussen de twee varianten staat in de tabel hieronder, per 25 gram: de portie die het Voedingscentrum op zijn voedingswaardepagina’s aanhoudt.

Het grootste verschil zit in het vet, en dat komt uit de olie. Tonijn op water blijft daarmee dichter bij de magere vis die tonijn van zichzelf is, en eiwit zit er ruim in: 6,2 gram per 25 gram.

Zout zit in beide varianten al vanuit het blik. Voor kinderen van 1 tot en met 3 jaar geldt maximaal 3 gram zout per dag, en aan het eten van een baby voeg je zelf geen zout toe: de nieren van jonge kinderen kunnen nog weinig zout verwerken. Schep de babyportie er daarom uit voordat er mayonaise, dressing of extra zout door de rest van de salade gaat.

Hoeveel tonijn, en hoe vaak

Voor jonge kinderen is het advies ongeveer 50 tot 70 gram vis per week, alle soorten bij elkaar. Voor een volwassene is dat 100 gram. Een apart getal voor tonijn bestaat niet: de hoeveelheid gaat over de hele visweek.

Daarnaast is er de tweede regel uit het visadvies: wissel af tussen soorten. Door te wisselen krijgt je kind van elke stof afzonderlijk minder binnen. Voor tonijn betekent dat in de praktijk dat de soort af en toe de visdag kan invullen, en dat je de meeste weken een soort kiest die niet op de zwangerenlijst staat.

Vult tonijn deze week de visdag, dan kies je de week erna bijvoorbeeld zalm, kabeljauw of forel. Zo blijft de hoeveelheid per week klein en wisselt de soort vanzelf.

Tonijn voor een dreumes

Voor een dreumes verandert er aan dit advies weinig. Afwisselen tussen soorten blijft het uitgangspunt, de hoeveelheid blijft een kleine portie per week, en tonijn blijft daarmee een soort voor af en toe. Er is dus geen leeftijd waarop tonijn de vaste keuze wordt.

Voor tonijn uit blik geldt na het eerste jaar hetzelfde als ervoor, met een extra houvast: voor kinderen van 1 tot en met 3 jaar geldt maximaal 3 gram zout per dag, en in tonijn uit blik zit al zout. Rauwe tonijn, zoals in sushi, blijft ook voor een dreumes eraf.

Welke vis meer voor de hand ligt

Kies je voor de vaste visdag een soort buiten het rijtje met tonijn, makreel, paling en sardine, dan is de keuze ruim. Kabeljauw is mild van smaak, makkelijk te prakken en net als tonijn een magere vis; schelvis, schol en koolvis lijken daarop. Bij de vette soorten liggen zalm en forel voor de hand.

Diepvriesvis en vis uit blik zijn daarbij net zo goed als vers, dus een kabeljauwfilet uit de diepvries telt gewoon mee. Welke soorten verder kunnen en wat je laat liggen, staat in de tabel in wanneer mag een baby vis, samen met een stappenplan voor het klaarmaken van een visportie.

In de app: voeding bijhouden