Home / Kennisbank / Tandjes bij je baby: doorkomen, volgorde en poetsen
Tandjes bij je baby: doorkomen, volgorde en poetsen
Kwijlen, veel bijten en een eerste tandje dat doorkomt: er verandert weer iets bij je baby. Hier lees je in welke volgorde tanden meestal komen en hoe je ze verzorgt.
Het eerste melktandje komt bij de meeste kinderen door tussen 6 en 9 maanden, meestal de twee middelste voortanden onderin. Rond tweeënhalf jaar is het melkgebit compleet, met twintig tanden en kiezen.
Hieronder staat de volgorde in een tabel en wanneer je begint met poetsen.
In welke volgorde komen de tandjes door?
Meestal komen eerst de twee middelste voortanden onderin door.
De tabel geeft een algemeen beeld; wat bij jouw kind past, kan daarvan afwijken. De leeftijden komen uit de JGZ-richtlijn Mondzorg.
| Tanden en kiezen | Komen vaak door rond |
|---|---|
| Middelste voortanden onderin | 6 tot 9 maanden, meestal de eerste twee |
| De overige melkvoortanden | De eerste verjaardag, meestal vier boven en vier onder |
| Eerste melkkiezen | 16 maanden |
| Melkhoektanden | 20 maanden |
| Tweede melkkiezen | 24 tot 30 maanden |
En als er rond de eerste verjaardag nog geen tandje is?
Veel kinderen hebben rond hun eerste verjaardag acht voortanden, en er zijn kinderen die dan nog geen enkel doorgebroken tandje hebben.
Vergelijken met leeftijdsgenootjes levert weinig op. Wil je het navragen, dan is dat een gewone vraag voor het consultatiebureau.
Hoeveel tandjes krijgt een baby?
Een melkgebit telt twintig tanden en kiezen en is rond tweeënhalf jaar compleet. Per kaak zijn dat vier snijtanden, twee hoektanden en vier kiezen.
Daarna gebeurt er jaren niets, tot het wisselen rond het vijfde of zesde jaar begint.
Wanneer begin je met poetsen?
Je begint zodra je het eerste puntje van een tandje ziet, ook als het er nog maar één is.
Het advies voor kinderen tot en met 4 jaar is twee keer per dag poetsen met peutertandpasta met fluoride, van 500 tot 750 ppm. Bij een enkele tand gebruik je maximaal een halve centimeter. Bij meer tanden en kiezen gebruik je maximaal een hele centimeter.
Dit advies komt uit dezelfde richtlijn en uit het Advies Cariëspreventie van het Ivoren Kruis.
Hoe lang poets je, en tot welke leeftijd poets jij?
Voor kinderen van nul en één jaar wordt gerekend met twaalf seconden per tand. Vanaf een jaar of twee wordt het twee minuten, en tot ongeveer vijf jaar poetst de ouder zelf.
Daarna poetst je kind zelf en poets jij na.
Hoe poets je de tandjes van een baby?
Poets in een vaste volgorde, de drie B’s. Begin met de binnenkant van de onderkaak, dan de buitenkant, dan bovenop. Doe daarna de bovenkaak op dezelfde manier.
Leg je baby op de commode of neem je baby op schoot met het hoofd gesteund, dan kun je in de mond kijken. Laat je kind de tandpasta uitspugen zodra het dat kan. Naspoelen met water mag, maar hoeft niet.
Waarom telt poetsen al bij het eerste tandje?
Bacteriën in de mond maken van suikers en andere koolhydraten uit eten en drinken zuur, en dat zuur haalt mineraal uit de tand. Na dertig tot veertig minuten is het zuur uitgewerkt en herstelt het speeksel de tand.
Wordt er de hele dag gegeten en gedronken, dan krijgt het speeksel te weinig tijd en wint de afbraak.
Daarom helpen twee dingen. Fluoride uit tandpasta maakt het glazuur, het buitenste laagje van de tand, sterker. En minder eet- en drinkmomenten geven het speeksel meer tijd om te herstellen.
Wat doen fles en tussendoortjes met de tandjes?
’s Nachts maakt het lichaam minder speeksel, en speeksel herstelt het glazuur. Een fles met melk, sap of limonade waaraan lang wordt gesabbeld, is daarom ’s nachts het slechtst voor de tandjes. Geef daarom geen eten of drinken mee naar bed en ’s nachts geen zuigfles. Water is na het laatste poetsen de enige uitzondering.
Vanaf een maand of zes kan je baby leren drinken uit een open beker. Vanaf ongeveer negen maanden is het advies om de anti-lekbeker, tuitbeker, rietjesbeker en zuigfles niet meer te gebruiken. Een fles die je nog geeft, wordt in één keer leeggedronken en gaat niet de hele dag mee.
Geef sap, aanmaaklimonade en diksap zo min mogelijk, want er zitten vaak veel suikers en zuren in. Het advies is maximaal vijf eet- en drinkmomenten per dag tot en met 4 jaar, dus drie maaltijden en hooguit twee tussendoortjes. Houd ook de speen beperkt en bouw het speengebruik op tijd af.
Wanneer ga je naar de mondzorgpraktijk?
Neem je baby mee zodra het eerste tandje er is, bijvoorbeeld als je zelf voor controle gaat. De JGZ-richtlijn Mondzorg uit 2025 noemt rond 5 of 6 maanden en in ieder geval vóór het eerste jaar. Vroeg wennen maakt een bezoek later gewoner, en je krijgt advies over poetsen en voeding voor je eigen kind.
Mondzorg voor kinderen tot 18 jaar zit in het basispakket, zonder eigen risico.
Wat helpt als het doorkomen vervelend voelt?
Iets koels om op te bijten en extra troost kunnen de dagen draaglijker maken. Een middeltje wordt in de jeugdgezondheidszorg niet per se geadviseerd. Lees wat helpt bij tandjes krijgen en wanneer je belt.
Alle artikelen over tandjes
Tandjes krijgen: wat helpt bij het doorkomen en wanneer bel je?
Tandjes krijgen: wat kan helpen, van een koele bijtring tot extra troost. Wat je beter niet gebruikt en wanneer je belt bij koorts of weinig drinken.
Lees verderNaar het hele kennisbankoverzicht
BabyTracker op je telefoon
€ 4,99je betaalt één keer, voor iedereen in je gezin
Je betaalt eenmalig via de App Store of Google Play. Daarmee kun je alle functies gebruiken, inclusief latere updates. Je partner en de andere mensen in jullie gezin betalen niets extra.
Voor iPhone en Android, in de App Store en Google Play.