Babyacne: puistjes bij je baby die vanzelf overgaan

Je baby is een paar weken oud en er verschijnen rode bultjes en puistjes op de wangen. Je vraagt je af of het aan de voeding ligt, of aan iets wat jij smeert. Zulke puistjes staan bekend als babyacne: ongeveer 1 op de 5 pasgeboren baby’s krijgt ze, meestal vanaf twee tot vier weken. Ze genezen binnen enkele maanden vanzelf, zonder littekens en zonder smeersels. Hoeveel puistjes een baby krijgt en hoe lang ze blijven, verschilt per kind. Dit artikel stelt geen diagnose; twijfel je over wat je ziet, laat het dan zien op het consultatiebureau.

Hieronder staat wat babyacne is, waar het vandaan komt, hoe je de huid intussen verzorgt, en wanneer je belt.

Wat je ziet, en bij hoeveel baby’s het voorkomt

Babyacne bestaat uit kleine bultjes en puistjes, soms met witte of juist donkere puntjes erin. Ze zitten vooral op de wangen en kunnen zich uitbreiden naar het voorhoofd, de kin, de schouders en de romp. De richtlijn noemt het beeld mild en tijdelijk.

Kenmerkend is dat de uitslag komt en gaat: de ene dag oogt de huid rustiger, de volgende dag lijken de puistjes weer op te vlammen. Volgens de richtlijn hoort dat wisselen bij babyacne.

Volgens dezelfde richtlijn krijgt ongeveer 1 op de 5 pasgeboren baby’s babyacne. Meestal beginnen de puistjes binnen twee tot vier weken na de geboorte, en het hele venster loopt van nul tot acht maanden.

Waar babyacne vandaan komt

Onder elk puistje zit een talgkliertje, een kliertje dat huidvet maakt. De richtlijn noemt als oorzaak dat die kliertjes tijdelijk extra actief zijn, en volgens Thuisarts.nl komen de pukkeltjes net na de geboorte door hormonen. Een kliertje dat te veel vet maakt, raakt makkelijker verstopt, en op die plek ontstaat een bultje of puistje. Binnen enkele maanden herstelt de huid uit zichzelf.

Waar die hormonen precies vandaan komen, en waarom de ene baby wel puistjes krijgt en de andere niet, is niet goed bekend. Wel duidelijk is dat de puistjes van binnenuit ontstaan: met de voeding, de verzorging of iets wat jij deed of naliet, hebben ze niets te maken. Daarom werkt afwachten beter dan smeren; het probleem zit onder de huid en dooft daar vanzelf uit.

Extra huidvet speelt ook een rol bij berg, de vette gele schilfers op de hoofdhuid van veel baby’s in de eerste weken.

De verzorging: lauw water is genoeg

De huid herstelt zichzelf, dus je laat de puistjes vooral met rust. De richtlijn adviseert bij babyacne geen middel. Wat je wel kunt doen:

• Was het gezicht dagelijks met lauw water en dep het droog; wrijven en boenen prikkelen de huid.
• Gebruik weinig of geen zeep; meer wassen maakt de huid eerder droog dan schoon.
• Smeer niets op de puistjes; een middel tegen puistjes is niet voor deze leeftijd bedoeld en kan de huid prikkelen.
• Knijp de puistjes niet uit; dat kan wondjes, ontsteking en littekentjes geven.
• Veeg spuugmelk en kwijl na de voeding zacht weg met een hydrofiele doek; zo houd je de huid schoon zonder te wrijven.

Voor de rest van het wassen verandert er niets: bij het badje volstaat weinig of geen zeep, en voor het gezicht geldt dat net zo.

Wat vaak niet helpt

Bij elk van deze dingen is de reden hetzelfde: de puistjes ontstaan onder de huid, en daar komt geen middel bij.

• Acnemiddelen van de drogist: die zijn gemaakt voor jeugdpuistjes, en zelfs daarbij helpen ze lang niet altijd. Voor babyacne is geen middel nodig.
• Scrubben of stevig boenen: dat prikkelt de huid en verandert niets aan de kliertjes eronder.
• Wisselen van crème, olie of wasmiddel: de puistjes komen niet door een verkeerd product, dus een ander product lost ze ook niet op.
• Uitknijpen: het puistje verdwijnt er niet sneller door, en er kan een wondje of litteken ontstaan.

Is het babyacne of iets anders?

Dit verschilt per kind, en met een tabel stel je geen diagnose; je ziet er alleen aan waar je op kunt letten. Twijfel je, maak dan een foto bij daglicht en laat die zien op het consultatiebureau. Plekjes in de luierstreek zijn een eigen verhaal; die staan in rode billetjes.

Hoe lang het duurt

Bij de meeste baby’s genezen de puistjes binnen enkele maanden vanzelf, zonder littekens. Een vaste einddatum is er niet, en omdat de uitslag komt en gaat, is een losse dag geen goede maatstaf.

Vergelijk daarom per week in plaats van per dag: een foto van vandaag naast een foto van vorige week laat de richting zien. Worden de puistjes na een paar maanden niet minder, of worden ze juist erger, dan is dat een reden voor de huisarts; dat staat hieronder.

Wanneer je contact opneemt

Bespreek het op het consultatiebureau wanneer je twijfelt of dit babyacne is, wanneer de plekjes jeuken of je baby er onrustig van lijkt, of wanneer ze zich blijven uitbreiden.

Maak een afspraak bij de huisarts wanneer er ook korstjes en wondjes op de huid komen, wanneer de puistjes er heftig uitzien of na een paar maanden niet minder worden, of wanneer puistjes pas na de eerste verjaardag beginnen; de richtlijn laat de huisarts dan meekijken of er iets anders speelt.

Bel direct de huisarts of de huisartsenspoedpost wanneer je baby ziek oogt of snel zieker wordt, en altijd bij koorts bij een baby jonger dan drie maanden.

Als je je afvraagt of het aan jou ligt

Veel ouders zoeken de oorzaak bij zichzelf: bij de voeding, een wasmiddel of de crème van vorige week. Zo werkt babyacne niet; de puistjes ontstaan van binnenuit, niet door iets wat jij deed of naliet.

Vind je het jammer dat de foto’s uit deze weken vol puistjes staan, bewaar ze dan toch. Zet je ze in een baby tracker app met een fotodagboek, dan staan ze vanzelf op datum bij elkaar en hoef je later niet in je telefoon te zoeken. Over een paar maanden zie je op diezelfde foto’s dat de huid is hersteld, en tot die tijd kun je een wekelijkse foto laten zien als je op het consultatiebureau twijfelt.

De huid volgen zonder zorgen

Wil je zien of het minder wordt, maak dan eens per week een foto in het BabyTracker-dagboek. Als je de foto’s op datum naast elkaar legt, zie je vaker verschil dan wanneer je op je geheugen afgaat, en bij twijfel laat je diezelfde foto’s aan het consultatiebureau zien.

Bekijk mijlpalen en fotos