Wanneer mag een baby kaas? En welke soorten wel en niet

Je smeert een boterham en de kaasschaaf ligt al op tafel, want zelf eet je elke dag kaas. Dan is de vraag vanzelf of je baby een plakje mee kan eten.

Zachte kaas met weinig zout, zoals hüttenkäse, mozzarella of zuivelspread, kan meedoen als beleg op brood of door het eten zodra je baby broodmaaltijden eet; in de dagmenu’s van het Voedingscentrum staat hij vanaf tien maanden op de boterham. Voor gewone harde kaas, van jong tot oud, is het advies te wachten tot je kind vier jaar is, omdat daar te veel zout in zit.

Het antwoord hangt hier vooral van de soort kaas af, en het verschil zit bijna helemaal in zout. Hieronder staat het advies per soort, waarom zout de grens bepaalt, welke kaas om een andere reden wacht, en wanneer je belt. Is bij je kind een koemelkallergie vastgesteld, dan gaat het advies van je arts of diëtist voor.

Kaas per soort

Dit is het advies per soort. Voor een baby die net begint, is beleg nog niet nodig, margarine op het brood is genoeg; in het dagmenu voor een kind van tien maanden staan hüttenkäse en zuivelspread op het brood.

Staat jouw kaas er niet tussen, kijk dan naar twee dingen op het etiket: staat er “rauwmelks” of “au lait cru” op, en zit er minder dan 1 gram zout per 100 gram in.

Kaas per leeftijd: van eerste hapjes tot een jaar

Het advies over kaas volgt wat je baby al eet, niet een precieze maand. Zachte kaas met weinig zout kan meeproeven zodra er broodmaaltijden op het menu staan. Bij de eerste boterhammen is beleg nog niet nodig: margarine is genoeg. Begint je baby daarna aan beleg, dan werkt zachte kaas voor een beginnende eter het makkelijkst dun gesmeerd op brood, van een lepeltje of door de warme maaltijd.

Voor een baby van rond de acht maanden geldt hetzelfde uitgangspunt. Staan broodmaaltijden op die leeftijd al op het menu, dan kan zachte kaas met weinig zout meeproeven, zoals hüttenkäse, zuivelspread of mozzarella. Voor harde kaas verandert er in deze maanden niets: het advies is om daarmee te wachten tot 4 jaar, omdat er veel zout in zit. Rauwmelkse kaas blijft in elke fase eraf.

Richting de eerste verjaardag krijgt kaas een vastere plek. In de voorbeeld-dagmenu’s van het Voedingscentrum staan hüttenkäse en zuivelspread vanaf tien maanden op het brood, en een kind dat al stukjes eet, kan zelf reepjes mozzarella oppakken. Geef dan kleine zachte stukjes en blijf in de buurt. Voor harde kaas verschuift er ook rond de eerste verjaardag niets: dat advies loopt door tot 4 jaar.

Waarom zout de grens bepaalt

Kaas bevat in vergelijking met ander broodbeleg veel zout, en de nieren van jonge kinderen kunnen nog niet veel zout verwerken. Wat voor jou een gewoon plakje is, is voor zo’n klein lijf naar verhouding veel.

Het verschil tussen de soorten ontstaat bij het maken. Harde kaas ligt enkele dagen in een zoutbad en rijpt daarna, waardoor er veel zout in zit; verse soorten zoals hüttenkäse en mozzarella slaan die stap grotendeels over. Daarom verschilt het advies per soort: met de verse soorten leert je kind de smaak van kaas kennen zonder dat er veel zout binnenkomt.

Zelf zout toevoegen aan babyeten doe je sowieso niet; hoe dat zit, lees je bij honing, suiker en zout. Wissel het broodbeleg verder af met bijvoorbeeld pindakaas zonder zout, geprakt ei of wat zachte groente, dan blijft kaas vanzelf een van de smaken in plaats van het vaste beleg. Welk beleg je de afgelopen dagen gaf, ben je zo weer kwijt; door voeding bijhouden in een app zie je in één blik terug wanneer er voor het laatst kaas op het brood zat.

Kaas en yoghurt mogen daarmee eerder meedoen dan melk als drank: gewone melk in de beker komt na de eerste verjaardag. Het verschil zit in de rol: een lepel hüttenkäse is een onderdeel van het eten, een beker melk vervangt een melkvoeding.

Rauwmelks: het ene woord op het etiket

Kaas van rauwe melk is niet verhit geweest. Daardoor kunnen er bacteriën in zitten waar een jong kind erg ziek van kan worden, en dat geldt ook voor boerenkaas. Bij gepasteuriseerde kaas is de melk kort verhit, en die verhitting doodt die bacteriën.

Vrijwel alle kaas in de supermarkt is gepasteuriseerd. Rauwmelkse kaas herken je aan “rauwmelks” of “au lait cru” op de verpakking; bij de kaasboer of op de markt kun je ernaar vragen, en kom je er niet uit, kies dan de supermarktvariant.

Veilig aanbieden

Kaas kan kleven en proppen. Geef daarom dunne reepjes of kleine zachte stukjes in plaats van een groot blok, laat je kind rechtop eten en blijf erbij; hüttenkäse en zuivelspread geef je van een lepeltje of dun gesmeerd op brood.

Kies verder de vorm die past bij de eetfase. Een beginnende eter krijgt zachte kaas het makkelijkst gesmeerd op brood of door de warme maaltijd; wie al stukjes eet, kan reepjes mozzarella zelf pakken. Meer over stukjes en oefenen staat bij de eerste hapjes.

Als je baby al kaas heeft gehad

Heeft je baby ergens een stukje jonge kaas of smeerkaas meegegeten, dan is er niets wat je hoeft te herstellen: het zoutadvies gaat over wat je kind geregeld eet. Ga daarna verder met de zoutarme soorten, en twijfel je ergens over, dan is dit een gewone vraag voor het consultatiebureau.

Kreeg je baby rauwmelkse kaas, let dan de dagen erna op koorts, spugen, diarree of een zieke indruk, en bel in dat geval de huisarts; vertel erbij wat je kind heeft gegeten. Op Thuisarts.nl staat onder “Mijn kind is ziek” waar je verder op let.

Wanneer neem je contact op?

Reageert je baby op kaas of andere zuivel met uitslag op meerdere plekken, opvallend veel spugen, diarree of bloed bij de ontlasting, stop dan en overleg met de huisarts of het consultatiebureau. Bij benauwdheid of zwelling van lippen of gezicht bel je direct 112.

Haal zuivel niet op eigen houtje langdurig uit het menu; dat vraagt om goede vervanging, en bij een echte koemelkallergie krijg je daar begeleiding bij. Twijfel je alleen, dan is een vraag op het consultatiebureau genoeg.

Ook kaas op het smakenlijstje

In BabyTracker leg je de eerste kaas vast als vaste voeding met een notitie, en je bladert terug wanneer je wilt weten wat je kind al heeft geproefd.

Bekijk voeding bijhouden