Vliegen met een baby: vanaf wanneer het kan en wat je regelt

Het is avond, de vliegtickets staan open op je scherm en je baby ligt boven te slapen. Kan hij eigenlijk al mee, en is dat verstandig?

Het kan al vroeg: bij de grote Nederlandse maatschappijen mag een baby mee vanaf zeven dagen oud, en bij een gezonde, voldragen baby is er tegen vliegen weinig bezwaar.

Wanneer het prettig voelt, verschilt per gezin. Sommige ouders stappen met een baby van drie weken het vliegtuig in, anderen wachten tot de dagen wat voorspelbaarder zijn, en allebei is goed.

Is je baby te vroeg geboren of net ziek, dan overleg je eerst en boek je daarna; verderop staat met wie. Hieronder lees je wat je regelt vóór de reis, hoe je de oortjes helpt bij het stijgen en dalen, en wat er op de bestemming anders is dan thuis.

Vanaf wanneer kan een baby mee?

De ondergrens is een regel van de maatschappijen zelf. KLM en Transavia nemen een baby mee vanaf zeven dagen oud; andere maatschappijen hanteren soms een andere grens, dus kijk dat na voordat je boekt.

Medisch is er bij een gezonde, voldragen baby weinig bezwaar tegen vliegen. Wanneer jullie gaan, hangt dus vooral af van wat jullie zelf aankunnen en willen.

Veel ouders wachten tot een week of zes, omdat het voeden en slapen dan vaak iets meer lijn heeft. Nodig is dat niet, en met een kleine baby die veel slaapt kan een vlucht juist rustig verlopen.

Wat regel je voordat je boekt?

Het papierwerk eerst: je baby heeft een eigen paspoort of identiteitskaart nodig, ook voor een weekend binnen Europa. Bijschrijven in het paspoort van een ouder bestaat al jaren niet meer.

Aanvragen doe je bij de gemeente, en je baby gaat daarbij zelf mee, ook voor het ophalen. Het document is meestal na ongeveer een week klaar, maar vraag het ruim voor de reis aan; dan is een afgekeurde pasfoto geen ramp.

Reist één ouder alleen met het kind, dan is er een landelijk toestemmingsformulier waarmee de andere ouder akkoord geeft. Neem dat ingevuld mee, samen met een kopie van diens identiteitsbewijs.

Bij de maatschappij zelf kijk je drie dingen na:

• De minimumleeftijd, want die verschilt per maatschappij.
• Schoot of eigen stoel: tot twee jaar vliegt een baby meestal op schoot voor een klein leeftarief; een eigen stoel met autostoeltje kost meer en is veiliger op lange vluchten.
• De bagageregels: een kinderwagen en een autostoeltje mogen vrijwel altijd gratis mee, de kinderwagen vaak tot aan het instappen.

Kijk bij het kiezen van de vlucht ook naar jullie eigen dag. Een rechtstreekse vlucht scheelt sjouwen en wachten, en een vertrektijd die niet midden in de nacht valt, scheelt een verstoorde nacht.

Ga je een lange vlucht boeken, vraag dan meteen naar een plaats bij het babybedje aan de wand; de maatschappij noemt dat een bassinet. Die plaatsen zijn beperkt en vroeg vergeven.

Krijgt mijn baby pijn aan de oortjes?

Veel baby’s worden onrustig tijdens het dalen, en dat heeft een aanwijsbare reden. Achter het trommelvlies zit een met lucht gevulde ruimte, en als de druk in de cabine verandert, ontstaat er drukverschil op het trommelvlies; dat kan drukken of pijn doen.

Het lichaam lost dat op via de buis van Eustachius, een kanaaltje tussen het middenoor en de keel dat opengaat bij het slikken. Daarom werkt drinken: elke slik laat de druk een stukje gelijkkomen.

Geef daarom een borst- of flesvoeding of een speen tijdens het stijgen en vooral tijdens het dalen, want dan is het drukverschil het grootst. Huilt je baby toch, dan is dat vervelend maar niet erg voor de oren; ook bij huilen slikt een baby, en het gevoel verdwijnt zodra de druk gelijk is.

Is je baby vlak voor vertrek stevig verkouden of heeft hij een oorontsteking, bel dan even met de huisarts. Gezwollen slijmvlies kan de buis van Eustachius dichthouden, waardoor de druk moeilijker gelijkkomt.

Op schoot of een eigen stoel?

Op schoot vliegen is gebruikelijk tot twee jaar en voor een korte vlucht een redelijke keuze. Je krijgt een aparte schootgordel die aan jouw eigen gordel vastzit.

Veiliger, vooral op lange vluchten, is een eigen stoel met een autostoeltje dat voor vliegtuiggebruik is goedgekeurd. Je baby zit dan vast zoals in de auto, en jij hebt je armen terug voor eten, drinken en een verschoning.

Kijk vooraf na of jouw stoeltje in het vliegtuig mag en of de maatschappij het toestaat; niet elk stoeltje is toegelaten.

Wat neem je mee aan boord?

Voor de handbagage geldt één prettige uitzondering: babyvoeding valt buiten de vloeistofgrens van 100 milliliter. Je mag meenemen wat je baby onderweg nodig heeft, ook afgekolfde melk of aangemaakte flessen; meld het even bij de beveiligingscontrole en reken op iets extra tijd.

Verder helpt ruim rekenen:

• Meer luiers dan je voor dezelfde uren thuis nodig hebt, plus reserve voor vertraging.
• Een extra setje kleren voor je baby én voor jezelf; een lekkende luier of een spuugmoment raakt meestal jullie allebei.
• Een draagzak, zodat je op de luchthaven en in het gangpad je handen vrij hebt terwijl de kinderwagen al is ingeleverd.
• Iets extra’s te drinken voor je baby: de lucht in een vliegtuig is droog, dus bied onderweg wat vaker een voeding aan dan thuis.

En als het huilen aan boord niet stopt?

Werkt drinken niet, loop dan de gewone rij langs: een schone luier, een rondje door het gangpad, een andere houding, en daarna opnieuw drinken aanbieden. Rustig lopen met je baby in de draagzak werkt vaak beter dan speelgoed.

Huilt je baby tijdens het dalen door, dan hoef je niets nieuws te proberen; blijf drinken of de speen aanbieden en weet dat het na de landing overgaat, zodra de druk gelijk is.

Blijft je baby ook uren na de landing huilen of aan het oor zitten, of komt er koorts bij, neem dan contact op met een huisarts, ook op je bestemming.

En het tijdsverschil?

Binnen Europa is het tijdsverschil klein en beweeg je gewoon mee met de lokale klok. Bij een groter tijdsverschil kan het dag-nachtritme van je baby een paar dagen nodig hebben om te kantelen; buitenlicht overdag helpt daar het meest bij, net als thuis.

Reken de eerste dagen op vroege ochtenden of late avonden en plan die dagen rustig in.

Houd onderweg vast aan de vertrouwde volgorde van voeden, spelen en slapen, ook als de kloktijden verschoven zijn. Aan die volgorde herkent je baby wat er komt. Leg je de voedingen en slaapjes onderweg vast in een baby tracker app, dan zie je later terug hoe de dagen na de reis verschoven zijn.

Zon en warmte op de bestemming

Op veel bestemmingen is de zon feller dan thuis, en een babyhuid verbrandt sneller dan die van jou. Houd een baby in het eerste jaar uit de directe zon en blijf met het hele gezin zo veel mogelijk uit de zon tussen elf en drie uur ’s middags.

Kleding en een hoedje beschermen het best; voor de stukjes huid die toch bloot blijven, gebruik je zonnebrandcrème met minimaal factor 30.

Bij warmte heeft je baby meer vocht nodig. Voor een baby die nog geen hapjes eet, betekent dat extra voedingen; water komt pas rond zes maanden in beeld.

Wanneer overleg je eerst met een arts?

Voor de meeste gezinnen is vliegen met een baby vooral een kwestie van goed regelen. In een paar situaties bel je eerst, nog vóór het boeken:

• Je baby is te vroeg geboren: overleg met het consultatiebureau of de kinderarts wat een goed moment is.
• Je baby heeft een aandoening aan hart of luchtwegen: overleg met de behandelend arts.
• Je baby is net ziek of heeft koorts: overleg met de huisarts, ook als de reis al geboekt is.
• Je gaat naar een verre bestemming: maak vóór het boeken een afspraak bij de GGD, het liefst minstens zes weken voor vertrek, want sommige vaccinaties hebben meer dan één prik nodig en niet elke bestemming past goed bij een jonge baby.

Zie je ertegen op?

Veel ouders zien vooral op tegen het huilen en tegen de blikken van andere passagiers. Dat is begrijpelijk, en het helpt om de vlucht klein te maken: het is een afgebakend aantal uren, en wat thuis troost, werkt in een vliegtuig meestal ook.

Reis je met z’n tweeën, verdeel dan vooraf de taken: wie draagt, wie voedt, wie regelt de tassen. Reis je alleen, plan dan ruim en vraag hulp bij het instappen; personeel is dat gewend.

Houd de dag van de vlucht en de eerste dag na aankomst verder leeg. Eén ding per dag is met een baby een reëel reistempo.

Het ritme reist mee

Op reis raakt elk schema zoek, en dat geeft niets: in BabyTracker leg je gewoon vast wat er gebeurt, in welke tijdzone je ook zit. Thuisgekomen zie je in het patroon terug hoe je baby weer in het oude ritme komt, en de vakantiefoto’s staan al in het dagboek.

Bekijk mijlpalen en fotos